Semâhâne

Kasım 8, 2016

Semâhâne

Âyîn-i Şerifin icrâ edildiği semâhâneler “Meydân-ı Şerif’ alarak da adlandırılırlar. Mevlevîhânelerin aslî mekânlarından olup, türbeye bağlı olarak inşâ edilirler. Türbenin kuzeyinde yer alan ve mimârî bakımdan Kânûnî dönemi özellikleri taşıyan Semâhâne, doğusunda yer aldığı mescidle birlikte Sultan II. Selîm tarafından yaptırılır. Dört fil ayağı üzerinde yükselen geniş bir kubbe ile örtülü, kare planlı Semâhâneye Post Kubbesinin altından geçilir. Semâhânenin kuzey batı köşesinde mescide geçişi sağlayan küçük bir kapı mevcuttur.

87

Doğu ve kuzeyinde bulunan iki katlı mahfeller; alt kat misafirler ve mutrıb heyeti, üst kat hanımlara âit olmak üzere Sultan II. Abdülhamîd tarafından inşâ ettirilir. Kubbe ve duvarlarında bulunan pencerelerle ferah bir görünüm kazanan bu mekânda, semânın başında okunan “na‘t” için de “na‘t-ı şerîf kürsüsü” mevcuttur.

Kubbesinde 16. yüzyılda yapılmış geometrik, rûmî ve hatâyı motiflerin kullanıldığı kalemişi bezemelerin merkezinde mavi zemin üzerine beyaz renkle istif edilmiş dairevî bordürde kırmızı renkte altı defa “Yâ âlimen bi-hâli aleyke ittikâli”

88

(Ey benim halime vakıf olan, sadece sana güvenir sana dayanırım) yazısı yer almaktadır.
Kalem işi bezemelerin arasında madalyonları çevreleyen 6 köşeli yıldızın uçlarında yer alan yaprak biçimli motiflerde “Ya Allah Ya Hayy” yazıları bulunmaktadır.

Kubbe geçişlerindeki dört pandantifte kırmızı zemin üzerine beyaz renkte müsennâ (aynalı) biçimde istif edilmiş, celî sülüs hattı ile Allah, Muhammed, Ebû Bekir, Ömer, Osman, Ali isimleri yer almaktadır.

Semâhânenin yan duvarları 1888 yılında Konyalı sanatkâr Mahbûb Efendi tarafından yapılan Mevlevi büyüklerinin isimlerinin yazılı olduğu madalyonlarla bezelidir.
Semahanenin yan duvarlarında ve kemer altlarındaki yüzeylerde, üzerleri kubbeli olarak tasarlanmış, kenarları kıvrımlı örtülerle taçlandırılmış koltuk motifleri; yanlarında ve alt kısmında yapraklı çelenk motifleriyle süslenmiş madalyonlar mevcuttur. Koltuk motiflerinin içinde on iki imam ile Mevlevi büyüklerinin isimleri celî sülüs hattı ile yazılmıştır.

Yâ Hazret-i İmâm Aİİ Kerramallâhü veçhe rad

ıyallâhu anh, Yâ Hazret-i İmâm Haşan Radıyallâhu anh, Yâ Hazret-i İmâm Hüseyin Radıyallâhu anh, Yâ Hazret-i İmâm Zeynel Âbidin Radıyallâhu anh, Yâ Hazret-i İmâm Muhammed el Bâkır

Radıyallahu anh, Yâ Hazret-i İmâm Cafer es-Sâdık Radıyallâhu anh, Yâ Hazret-i İmâm Mûsâ el Kâzım Radıyallâhu anh, Yâ Hazret-i İmâm Mûsâ er-Rızâ Radıyallâhu anh, Yâ Hazret-i İmâm Muhammed et-Takî Radiyallahu anh, Yâ Hazret-i İmâm Ali en-Nakî Radıyallâhu anh, Yâ Hazret-i İmâm Haşan el Askerî Radıyallâhu anh, Yâ Hazret-i İmâm Muhammed el-Mehdî Radıyallâhu anh, Yâ Hazret-i Sultân Veled bin Mevlânâ, Yâ Hazret-i Celâleddin Rûmî bin Sultânü’l-Ulemâ Kuddise sırnhu’l-azîz, Yâ Hazret-i Şeyh Şemsü’d-dîn-i Tebrizî, Yâ Hazret-i Şeyh Hüsâmeddin Kuddise Sırruhu el Azîzü’l-Gaffâr. Sırrahu’l-Azîz isimleri yazılmıştır.

Mevlana Müzesi
About Ahmet GÜMÜŞ

https://www.facebook.com/ahmet.gumus.kentbilgisi

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir